fragment

Documentaire in de reeks ‘Dokument' van de NCRV. 40 minuten.

Onze 24 uurs maatschappij treft niet alleen workaholics, maar zeer uiteenlopende personages op hun zwakste plek – hun slaap. Een filmisch portret van drie ontwrichte levens.

BIG RIVER Pictures presenteert een film van Marijke Jongbloed
een productie van Vik Franke in co-productie met NCRV Dokument

Het lijkt wel of iedereen goed slaapt…behalve ik! Hoe belangrijk slaap is, wordt al duidelijk als u een paar nachten niet zo goed slaapt. Maar wat als u nooit goed slaapt? Slapeloosheid, slaapproblemen en verborgen slaapproblemen, ontwrichten het leven van een groot aantal mensen. In Nederland klaagt 1 op de 4 mensen over slaapproblemen. In onze westerse wereld is de behoefte aan kalmerende middelen tegen onrust, angst, nervositeit, stress en depressies de laatste jaren zorgwekkend gestegen.

Wif van der Linden, onderwijzer in Schagen, slaapt al 30 jaar slecht. Een uurtje of drie, vier en dan houdt het op. Hij werkt nog halve dagen. Alles heeft hij geprobeerd: slaapcursussen, pillen, acupunctuur, yoga, melatonine, later naar bed, vroeger op. Niets hielp. Zijn vrouw Marian –kleuterleidster– denkt dat het inherent is aan zijn zorgelijke persoonlijkheid en de drukte om hem heen en dat slapeloosheid altijd een belangrijk onderdeel zal blijven van zijn leven. Maar is dat zo? Zelf zit ze met een burn-out in de ziektewet.

Betsy Udink, schrijfster en journaliste schreef "Klein Leed". Zij vertelt in haar boek en in de film op een indringende wijze over hoe haar periodes van slapeloosheid gedurende de laatste 20 jaar hevige depressies ten gevolge hadden. Aan de orde komt ook hoe zijzelf en haar directe omgeving daarmee omgingen. Met behulp van medicijnen slaapt ze weer en laat het leven zich van de zonnige kant zien.

Hans Bemelmans, directeur van een voorlichtingsbureau voor internationale vraagstukken, 'slaapt als een blok', maar heeft overdag voortdurend zware slaapdruk. Pas 's middags voelt hij zich wakker genoeg om belangrijke zaken af te wikkelen op zijn werk. Na 17 jaar klachten over chronische vermoeidheid eerst in het reguliere en daarna het alternatieve circuit, wijst een slaaponderzoek in Heeze uit dat overmatig veel snelle hersenslaap hem 's nachts teveel energie kost. Bemelmans heeft 'eigenlijk een driedubbel probleem', aldus zijn slaaparts Karel Schreuder. Hij heeft 's nachts teveel te verwerken en is een avondmens die te laat inslaapt en te vroeg opstaat.
Drs. Karel Schreuder, heeft als arts verbonden aan het centrum voor Slaap en Waakstoornissen Kempenhaege te Heeze veel mensen behandeld met slaapstoornissen. Onder mannen en vrouwen tussen de 35- 54 jaar zegt 1 op de 4 aan slaapstoornissen te lijden. 10% van de volwassen Nederlandse bevolking slikt dagelijks een slaap-of een kalmeringspil.

Schreuder wijst in de richting van een dolgedraaide 24 uurs maatschappij waarin mensen teveel met hun hersens moeten doen. In vergelijking met een eeuw geleden krijgt men tegenwoordig het honderdvoudige aan informatie te verwerken. Ook wordt van mensen verwacht dat zij zich volledig aanpassen aan de maatschappij, terwijl we de werksituatie misschien meer moeten aanpassen aan de mens en kijken waar zijn kracht ligt. 'Als we dat niet doen,' zegt Schreuder, 'dan gaan we een belangrijke groep kwijtraken.' Tot je 40ste kom je nog toe aan voldoende herstel in je slaap, daarna kom je sneller in een burn out terecht. Regering en werkgevers zeggen dan 'dat is psychisch, je eigen schuld'. Arbodiensten zijn toenemend geinteresseerd in onderzoek naar slaapstoornissen.

In SLAPELOZE NACHTEN wordt duidelijk hoe slaapproblemen het leven van 2½ miljoen gewone mensen vaak drastisch beïnvloeden. Dat het niet alleen de captains of industry of mensen in ploegendienst zijn die te weinig, niet of slecht slapen. Maar dat het een maatschappelijk probleem is, op indringende, persoonlijke manier verfilmd.